Ambasadori i SHBA-sė, Clifford Bond, denoncon mosrespektimin e tė drejtave tė shqiptarėve nė Greqi

"Greqia, kujdes me minoritetin shqiptar"

Denoncimi ėshtė bėrė nė veprimtarinė mė tė rėndėsishme vjetore tė OSBE-sė pėr tė drejtat e njeriut

Mentor Beqa

Nė kėtė raport filitet pėr “persona qė i pėrkasin grupit tė minoritetit etnik shqiptar”. Nė raport nuk pėrmendet termi emigrant, por specifikohet termi minoritet etnik. Raporti ėshtė i paqartė nėse flet pėr minoritetin shqiptar ēam nė Greqi.

Mentor Beqa

Shtetet e Bashkuara tė Amerikės kėrkojnė qė Greqia tė jetė mė e kujdesshme dhe e predispozuar pėr tė respektuar tė drejtat e personave me etni shqiptare qė jetojnė nė Greqi. Pėrfaqėsuesit e SHBA-sė nė Organizatėn pėr Siguri dhe Bashkėpunim Europian (OSBE) kanė kritikuar qėndrimin e Greqisė ndaj personave me etni shqiptare, turke dhe maqedone qė jetojnė nė shtetin helen. Ambasadori amerikan Clifford Bond i bėri thirrje Greqisė, gjatė takimit mė tė rėndėsishėm vjetor tė OSBE-sė mbajtur nė Varshavė tė Polonisė nga data 2 deri me 13 tetor 2006, qė tė ketė kujdes nė trajtimin e personave me etni shqiptare. Trajtimi i personave qė u pėrkasin grupeve minoritare etnike shqiptare, maqedone dhe turke nė Greqi mbetet njė problem konstant”,- thuhet nė sesionin “promovimi i tolerancės dhe mosdiskriminimi i minoriteteve etnike”, tė pėrgatitur nga ambasadori amerikan, Clifford Bond. Raporti ėshtė lexuar me datė 11 tetor nga vetė pregatitėsi i tij. Nė kėtė raport vijohet me njė pėrgėzim pėr vendimin e autoriteteve greke pėr tė hapur njė xhami dhe pėr tė mundėsuar mėsimin e gjuhės turke.
“Ne mirėpresim vendimin e Greqisė pėr tė hapur njė xhami nė Greqi dhe pėrkushtimin e tyre pėr tė vendosur mėsimin e gjuhės turke nė shkollat e Trakės Perėndimore”,- thuhet nė raport. Ndėrsa mė poshtė vijohet me njė kėrkesė tjetėr ndaj Greqisė, teksa thuhet se duhet tė implementojė rregullat ndėrkombėtare nė trajtimin e minoriteteve. “Gjithsesi, ne vijojmė ta shtyjmė Greqinė tė implementojė njė kėndvėshtrim gjithėpėrfshirės pėr etnicitetin dhe tė drejtat e njeriut, duke inkorporuar rregullat e legjislacionit ndėrkombėtar dhe zotimet e saj nė OSBE, pėrfshirė tė drejtėn individuale pėr t’u identifikuar me kombėsinė pėrkatėse pa pasur disavantazhe”,- thuhet nė raportin e pėrgatitur nga ambasadori Bond. Nė kėtė raport pėrmendet nė mėnyrė eksplicite termi “grupe tė minoritetit etnik” dhe nuk pėrmenden emigrantėt. Ambasadori Bond ka sqaruar nė raportin e lexuar se pėr tė arritur nė kėtė konkluzion Komisioneri i Lartė i Shteteve tė Bashkuara ka bėrė njė shqyrtim tė ēėshtjeve tė minoritetit nė Europėn Juglindore, si probleme qė kanė tė bėjnė me arsimimin, politikat multi-etnike dhe integrimin pėrkundrejt veēimit tė personave qė u pėrkasin minoriteteve. Ambasadori thotė se ka kėnaqėsinė tė njoftoj se vendet anėtare tė OSBE-sė kanė pėrparuar nė drejtim tė respektimit tė kėtyre tė drejtave nė raport me njė vit mė parė. Nė raport thuhet se populli i Maqedonisė pėrkujtoi vitin e pestė tė hyrjes nė fuqi tė marrėveshjes sė Ohrit, dhe megjithėse zbatimi i saj kėrkon kohė, Shtetet e Bashkuara tė Amerikės, inkurajon qeverinė e re tė Shkupit qė t’i japė shtysė edhe mė tė fortė zbatimit tė marrėveshjes. “Pėrfaqėsuesit e minoritetit shqiptar dhe minoriteteve tė tjera duhet tė jenė konstruktivė dhe tė angazhuar pėr zbatimin e marrėveshjes”- thuhet nė raport. Pėrsa i pėrket Kosovės, thuhet se tė drejtat e njeriut dhe liritė themelore tė tė gjithė personave janė respektuar. “Ne inkurajojmė autoritetet e Kosovės tė ngrejė mė lart respektimin e tė drejtave tė minoriteteve, duke pėrfshirė edhe lehtėsimin e rikthimit tė refugjatėve dhe personave tė larguar”, -tha ambasadori Bond. Ai u bėri thirrje edhe liderėve tė komuniteteve minoritare qė tė pėrgjigjen dhe tė angazhohen, pėrfshirė edhe pjesėmarrjen nė institucionet provizore tė vetėqeverisjes. Nė raport vijohet duke thėnė se problem mbetet trajtimi i minoritetit kurd nga ana e Turqisė. Ambasadori i bėri thirrje Turqisė tė respektojė tė drejtėn e kurdėve pėr tė shfaqur identitetin e tyre nėpėrmjet gjuhės kurde nė media dhe publikime.

Takimi nė Varshavė
Takimi pėr Zbatimin e tė Drejtave Njerėzore (HDIM) ėshtė veprimtaria vjetore mė e rėndėsishme e OSBE-sė pėr tė drejtat njerėzore. Nė kėtė konferencė ku marrin pjesė pėrfaqėsuesit e qeverive dhe tė shoqatave jofitimprurėse nga 56 shtete vėzhgohet dhe konstatuhet zbatimi i detyrimeve dhe procedurave dhe mekanizmi i pėrputhshmėrisė sė kėtyre detyrimeve. HDIM e 2006-ės ėshtė zhvilluar nė Varshavė tė Polonisė prej datės 2 deri me 13 tetor. Nė fokus kėtė vit ishin ēėshtjet e anti-trafikut dhe ato tė mos-diskriminimit.